دندان‌پزشکی کودکان: مراقبت از اولین دندان تا نوجوانی
مراقبت از دندان‌ها از زمان رویش اولین دندان شروع میشود. تجربه‌ی خوب و آرام در مطب باعث میشود کودک در بزرگسالی هم از دندان‌پزشکی نترسد.
اولین مراجعه چه زمانی است؟
معمولاً توصیه میشود حدود زمان رویش اولین دندان و حداکثر تا یک‌سالگی کودک را برای آشنایی و راهنمایی والدین ببرید. در این جلسه بیشتر آموزش مسواک، تغذیه و کنترل رویش انجام میشود، نه درمان.
دندان شیری چرا مهم است؟
دندان‌های شیری فقط برای جویدن غذا نیستند؛ در رشد گفتار، تغذیه و حفظ فضای لازم برای رویش دندان‌های دائمی نقش دارند. پوسیدگی درماننشده میتواند باعث درد، عفونت و حتی تأثیر بر دندان‌های دائمی شود. پس دندان شیری را نباید «بالاخره می‌افتد» دانست.
پیشگیری از پوسیدگی
- از اولین دندان، با مسواک نرم و مقدار بسیار کم خمیر دندان فلوراید‌دار تمیز کنید؛ مقدار و نوع خمیر را مطابق سن از دندان‌پزشک بپرسید.
- از خواباندن کودک با شیشه‌ی شیر یا نوشیدنی شیرین خودداری کنید (پوسیدگی بطری).
- خوراکی‌های شیرین و چسبنده را محدود و زمانشان را کم کنید.
- کنترل منظم، فلوراید‌تراپی و در صورت نیاز فیشورسیلانت روی دندان‌های آسیاب.
کاهش ترس کودک
- آشنایی بدون درمان. اولین جلسه میتواند فقط دیدن مطب و صندلی باشد.
- توضیح ساده و صادقانه. بدون وعده‌ی «بدون درد» و بدون ترساندن.
- درمان کوتاه و مرحله‌ای. جلسه‌ها را کوتاه نگه می‌داریم.
- تشویق. بعد از هر جلسه از همکاری کودک قدردانی کنید.
والدین هم می‌توانند با پرهیز از جمله‌هایی مثل «نترس، درد ندارد» یا «می‌کشیم‌ش»، به آرامش کودک کمک کنند.
ضربه به دندان کودک
اگر کودک به دندان یا دهانش ضربه خورد، خونریزی را با گاز تمیز کنترل کنید و در اولین فرصت تماس بگیرید. اگر دندان دائمی کاملاً از جا درآمد، راهنمای اورژانس دندان را ببینید.
هزینه و اقساط
هزینه به نوع درمان بستگی دارد و بعد از معاینه اعلام میشود. برای درمان‌های مناسب پرداخت اقساطی با چک ممکن است.
سوالات متداول
کودک نوزاد هم به مسواک نیاز دارد؟
بله. از زمان رویش اولین دندان میتوان با گاز نمدار یا مسواک بسیار نرم تمیز کرد.
اگر دندان شیری پوسیده شد باید درمان شود؟
بله. پوسیدگی درماننشده میتواند باعث درد و عفونت شود و به دندان دائمی آسیب برساند.
از چه سنی میتوان خمیر فلوراید داد؟
از زمان رویش اولین دندان، با مقدار بسیار کم و طبق راهنمایی دندان‌پزشک متناسب با سن.
کودکم میترسد؛ چه کنم؟
جلسهی آشنایی بدون درمان معمولاً کمک میکند. با توضیح ساده، درمان کوتاه و تشویق، ترس بهمرور کم میشود.